Hiệp định thương mại tự do giữa Việt Nam và Hàn Quốc (VKFTA) vừa ký kết vào đầu tháng 5-2015, có hiệu lực từ ngày 1-1-2016, sẽ đem lại nhiều cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam, nhưng không giúp cải thiện được tình hình nhập siêu hiện nay của Việt Nam từ Hàn Quốc.



Tại hội thảo về nội dung cam kết và tác động tới doanh nghiệp Việt Nam trong VKFTA do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Bộ Tài chính và Bộ Công Thương tổ chức hôm 22-5 tại TPHCM, ông Phạm Khắc Tuyên, trưởng phòng Đông Bắc Á (Vụ Thị trường châu Á – Thái Bình Dương thuộc Bộ Công Thương) cho rằng, FTA này không cải thiện được tình trạng nhập siêu của Việt Nam, từ Hàn Quốc. Thậm chí, hiệp định có thể khiến tình trạng nhập siêu nặng hơn, do tạo dòng chảy thương mại và đầu tư.



Tuy nhiên, ông Tuyên cho rằng, việc Việt Nam nhập siêu từ Hàn Quốc hiện nay là tích cực, do đó trong thời gian ngắn, chưa đáng lo ngại vì Việt Nam nhập khẩu từ nước này chủ yếu là nguyên vật liệu, máy móc phục vụ sản xuất của doanh nghiệp Hàn Quốc đầu tư tại Việt Nam. Họ sản xuất chủ yếu để xuất khẩu sang các thị trường khác, và xuất khẩu ngược lại Hàn Quốc không đáng kể.



Theo bà Đào Thu Hương, Trưởng phòng Hội nhập Kinh tế quốc tế (Vụ Hợp tác quốc tế thuộc Bộ Tài chính), bên cạnh việc nhập nguyên phụ liệu phục vụ sản xuất xuất khẩu (chiếm 70-80% trong cơ cấu nhập khẩu của Việt Nam từ Hàn Quốc), cộng đồng doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam hiện khá lớn, nên nhu cầu tiêu dùng hàng hoá Hàn Quốc cũng ngày càng tăng.



Ngoài ra, theo VKFTA, Việt Nam cũng sẽ xoá bỏ thuế ngay hoặc trong thời gian ngắn cho các nguyên vật liệu nhập khẩu từ Hàn Quốc để phục vụ sản xuất. Chẳng hạn như, với nguyên phụ liệu dệt may, da giày nhập khẩu từ Hàn Quốc, Việt Nam cam kết đưa hầu hết xuống còn 0% trong thời gian từ 2016 đến 2018.



Theo Tổng cục Hải quan, trong năm ngoái, Việt Nam nhập khẩu vải và nguyên phụ liệu dệt, may, da, giày từ Hàn Quốc với kim ngạch lần lượt 1,84 tỉ đô la Mỹ và 796,2 triệu đô la Mỹ. Hiện nhiều mặt hàng vải, nguyên phụ liệu dệt, may, da, giày cũng đã có thuế suất 0% theo hiệp định ASEAN-Hàn Quốc (AKFTA).



Việt Nam cũng cam kết cắt giảm thuế quan cho nguyên liệu nhựa nhập khẩu từ Hàn Quốc với lộ trình 3-5 năm, xoá bỏ thuế nhập khẩu mỹ phẩm theo lộ trình 10 năm,....



Trong khi đó, mặc dù Việt Nam là đối tác FTA đầu tiên được Hàn Quốc mở cửa thị trường đối với những sản phẩm hết sức nhạy cảm, như tỏi, gừng, mật ong, khoai lang,...(có thuế suất từ 241-420%), tuy nhiên Việt Nam khó xuất khẩu ồ ạt các mặt hàng này vào thị trường Hàn Quốc. Bởi vì, hiện phần lớn nông thuỷ sản của Việt Nam xuất khẩu vào Hàn Quốc hay vướng phải biện pháp vệ sinh và kiểm dịch động thực vật (SPS), trong đó có trái cây, theo ông Tuyên.



Chẳng hạn như, với rau quả tươi nhập khẩu vào thị trường Hàn Quốc, mỗi loại rau quả cụ thể phải mất đến 4-5 năm cho việc kiểm tra, đáp ứng các tiêu chuẩn. Hiện chỉ có thanh long và xoài của Việt Nam mới vào được thị trường Hàn Quốc. Hàn Quốc hiện nhập 2,2 tỉ đô la Mỹ hoa quả nhiệt đới, nhưng từ Việt Nam chỉ khoảng 1 triệu đô la Mỹ còn đa số đến từ Thái Lan, Philippines, Malaysia.



Tuy nhiên, trong VKFTA, Việt Nam và Hàn Quốc có cơ chế giúp hai bên có thể cùng nhau thảo luận để giải quyết nhanh các trường hợp liên quan đến SPS để tháo gỡ cho doanh nghiệp Việt Nam, ông Tuyên cho biết thêm.



Ngoài ra, nhiều mặt hàng như rau quả, tỏi, gừng, mật ong,.... Việt Nam là nước ASEAN đầu tiên mà Hàn Quốc cam kết cắt giảm thuế, đem lại cơ hội khá lớn cho Việt Nam, nhưng với lộ trình cắt giảm kéo dài từ 10-15 năm. Chẳng hạn như, Hàn Quốc cam kết đưa thuế suất tỏi từ 360% hiện nay xuống còn 0% trong 10 năm, theo đó thuế suất trong những năm đầu vẫn cao. Theo ông Tuyên, để nông sản nhập khẩu đạt được tiêu chuẩn, cũng như trải qua quá trình kiểm tra đánh giá chất lượng của Hàn Quốc thì phải mất nhiều năm, nên lộ trình xóa bỏ thuế 10 năm không phải là thời gian dài.



Theo Tổng cục Hải quan, trong năm ngoái Việt Nam nhập khẩu hàng hoá từ Hàn Quốc với kim ngạch trên 21,73 tỉ đô la Mỹ, và xuất khẩu 7,14 tỉ đô la Mỹ, tức nhập siêu trên 14,5 tỉ đô la Mỹ. Trong đó, Việt Nam nhập khẩu từ Hàn Quốc nhiều nhất là máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện (5 tỉ đô la Mỹ), tiếp đến là máy móc thiết bị phụ tùng (3,1 tỉ đô la Mỹ), tiếp đến là vải, điện thoại và linh kiện, và thép với kim ngạch lần lượt trên 1 tỉ đô la Mỹ.







Vẫn bảo hộ ô tô và thép



Sắt thép và ô tô là hai mặt hàng thế mạnh của Hàn Quốc nên được nước này quan tâm và mong muốn Việt Nam mở cửa trong VKFTA, tuy nhiên đây là hai mặt hàng nhạy cảm nên Việt Nam cố gắng bảo hộ tối đa trong đàm phán này. Theo đó, trong VKFTA, Việt Nam bảo hộ mặt hàng thép, ngoại trừ một số mặt hàng thép đã cam kết mở cửa trong AKFTA, hoặc đã có thuế ưu đãi tối huệ quốc (MFN) xuống 0%. Đối với ô tô, Việt Nam chỉ cam kết cắt giảm thuế đối với một dòng xe tải trên 10 tấn, 1 dòng ô tô con trên 3.000 cc - tức dòng xe ô tô con hạng sang, hiện nhu cầu thị trường trong nước chưa nhiều.











Thâm nhập thị trường Hàn Quốc qua kênh phân phối



Mặc dù biết được thông tin sản phẩm, như nhu cầu thị trường, tiêu chuẩn chất lượng, nhưng để doanh nghiệp Việt Nam bán được hàng hóa cho người tiêu dùng Hàn Quốc không phải dễ dàng. Cách hiệu quả là đưa hàng hóa vào thị trường này thông qua các nhà phân phối lớn của Hàn Quốc, như E-Mart, Lotte Mart – những nhà phân phối này hiện chiếm lĩnh thị trường phân phối cũng như hiểu xu hướng tiêu dùng của người Hàn Quốc.



Ngoài ra, cộng đồng người Việt Nam tại Hàn Quốc khá đông, gồm lao động phổ thông, sinh viên, và phần lớn là cô dâu Việt lấy chồng Hàn Quốc, nên nhu cầu sử dụng hàng hóa Việt Nam nhiều, do đó, có thể đưa hàng vào thị trường này thông qua kênh người Việt.



Tuy nhiên, điều quan trọng là doanh nghiệp Việt Nam phải làm sao nâng cao được chất lượng sản phẩm để vào được chuỗi phân phối. Hiện hầu hết các doanh nghiệp Hàn Quốc đều đưa ra các yêu cầu gồm chất lượng, giá cả, và thời gian giao hàng. Hiện hầu hết doanh nghiệp Hàn Quốc là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, thậm chí siêu nhỏ, nhưng nhiều doanh nghiệp Hàn Quốc đi đến các nước tìm nguồn hàng, hỗ trợ cho các tập đoàn lớn về phân phối.







T.Thu












Theo stockbiz.vn